info over LED verlichting

Het is niet zinvol de led-lamp slechts te zien als een vervanger van de gloeilamp, led-verlichting heeft andere kwaliteiten die vragen om nieuwe toepassingen. Het is de uitdaging om deze kwaliteiten ten volle te benutten.
Daarbij is een goede led-lamp vele malen zuiniger en duurzamer dan een gloei- of halogeen lamp.

–  waarom overstappen.
–  misvattingen.
–  keuze uit 3 mogelijkheden.
–  garantiebepalingen
–  color rendering index
–  levensduur
–  toekomst

waarom zou je overstappen op ledlicht?

led-lampen hebben een lange levensduur, deze is nu gemiddeld 30 000 uur en kan oplopen tot
100 000 uur terwijl conventionele halogeen of gloei-lampen ±2000 uur mee gaan.
Hierdoor zijn de kosten voor reservelampen en onderhoud aanzienlijk minder omdat de lampen pas na ± 50 000 uur vervangen moeten worden in plaats van enkele keren per jaar. De koelribben en lamp afstoffen verhoogt de levensduur.

– led-lampen besparen energie, de hoeveelheid is afhankelijk van de soort led-lamp, momenteel zitten daar behoorlijke kwaliteitsverschillen in. In vergelijking met halogeen of gloeilamp kan dit oplopen tot 85%.

– led-lampen hebben geen opwarmtijd zoals dat met een spaar-lamp of tl-lamp wel het geval is.

– led-lampen schakelen direct aan of uit en hebben geen opwarmtijd zoals dat met de spaar-lamp of tl-lamp wel het geval is. Veel aan- en uitschakelen heeft geen invloed op de levensduur van de lamp.

– led-lampen worden slechts handwarm, dit in tegenstelling tot gloei en halogeen-lampen die bloedheet worden en waar je je behoorlijk aan kunt branden. Led-lampen zijn in dit opzicht veiliger.

– De gloeidraad van een gloei of halogeen-lamp gaat stuk als je tegen de lamp loopt of als de lamp omvalt, een ledlamp heeft geen gloeidraad en kan een stootje hebben. De trafo is het meest kwetsbare onderdeel.

– goede led-lampen geven een betere kleurweergave dan de gangbare spaar of tl-lampen.

– led-lampen bevatten geen kwikdioxide en is daarom geen chemisch afval. Een Tl of spaarlamp is wel chemisch afval.

– Het lumen-verval (afgiftevermindering) van led-licht is bij goede leds minder dan 30% over de totale levensduur, TL en spaarlampen hebben een lumenverval van 30 tot 60%.

– Een rgb led-lamp (bijvoorbeeld ledstrip of ledbar) kan vrijwel alle kleuren maken en is betrekkelijk eenvoudig aan te sturen. Led-lampen bieden in creatief opzicht veel nieuwe mogelijkheden.

enkele misvattingen

– “led-lampen hebben geen frequentie trillingen (TL en spaarlampen wel) daardoor is een led-lamp minder vermoeiend voor de ogen.”
Ledlampen werken op gelijkstroom, op zich klopt dit wel, alleen moet je goed uitkijken dat de driver van de led-lamp goed is, sommige drivers laten led-lampen wel trillen.
Je kunt de lamp testen door met gespreidde vingers voor de lamp te zwaaien, als je een stroboscoop effect ziet, heb je een ‘trillende’ ledlamp met een slechte driver.

– “Led-licht bevat per definitie geen UV straling”
Er zijn inderdaad led-lampen die geen UV uitstralen maar er zijn ook led-lampen die juist veel UV uitstralen, het is belangrijk de lamp eerst te meten voordat deze ingezet wordt in bijvoorbeeld een museum, dit geldt ook voor IR (infrarood) straling.

– “Led-licht is per definitie energiezuinig”
Over het algemeen is led-licht energiezuinig maar de oude leds die soms tegen
dumpprijzen worden verkocht blijken niet altijd zo zuinig te zijn als men zou verwachten,
sommigen zijn bijna even energieverslindend als de halogeen of gloei-lamp.

– “Het aantal uren dat een led-lamp brandt is gegarandeerd door de uren die op de
verpakking staat”
Het aantal uren die een led-lamp brandt heeft o.a. te maken met de temperatuur waarin de lamp wordt gebruikt. Men gebruikt vaak een ideale temperatuur bij de meting die wordt gepleegd, deze is ± 20 graden. Musea hebben over het algemeen weinig temperatuurwisselingen en de temperatuur is vaak ideaal voor de led-lamp , in andere gebouwen of winkels is dit niet altijd het geval en zal de lamp wellicht minder lang meegaan.
Voor ander type lampen geldt trouwens hetzelfde.
Bij led-lampen (ook bij spaarlampen en tl buizen) moet rekening gehouden worden met ‘lumenverval’ dit betekent dat een led-lamp na enkele jaren minder licht geeft. tl buizen en spaarlampen hebben gemiddeld genomen een groter lumenverval dan de led-lamp, halogeen- en gloei- lampen hebben geen lumenverval.

Indien u overstapt kunt u grofweg een keuze maken uit drie mogelijkheden:

1  oude bulp vervangen door een ‘retrofit’ led-lamp
2  een nieuwe led-armatuur kopen waarin de led geïntegreerd is
3  een nieuwe led-armatuur kopen met een led-module

1  Oude bulp vervangen door een ‘retrofit’ led-lamp

Momenteel zijn er vele retrofit-ledlampen op de markt, in alle soorten en maten, zowel dimbaar als niet dimbaar. Indien het puur voor een vervanging is en men wil niet of nog niet gebruikmaken van de andere mogelijkheden die led heeft, is dit een goede oplossing. Mocht de techniek beter worden wat betreft zuinigheid of kleur dan kun je later de bulp vervangen bovendien hoeft men geen nieuwe armatuur aan te schaffen. Je kunt hier snel besparen zonder risico omdat de bulp zich naar verloop van tijd zelf terugbetaald. Het is wel zaak de goede led-lamp te kopen. Let daarbij op levensduur, CRI en zuinigheid. Enkele retrofits zijn getest op deze website.

2  Een nieuwe led-armatuur kopen waarin de led geïntegreerd is.

Indien de oude armatuur niet meer voldoet, is het meestal voordeliger een nieuw armatuur te kopen waarin de led- geïntegreerd is. De lamp is vormgegeven om de levensduur van de led te vergroten en kan over nieuwe mogelijkheden beschikken die met een oud armatuur ondenkbaar waren. Daarbij kun je denken sturing van het armatuur d.m.v. dmx of dali waardoor je vanaf de vloer elk armatuur kunt aansturen en de intensiteit of zelfs kleur kunt veranderen of laten wisselen. Hiermee wordt de functionaliteit van het armatuur enorm vergroot. Je kunt bijvoorbeeld makkelijker een aantal lampen op een bewegingsmelder zetten waardoor een kwetsbare collectie slechts aangelicht wordt indien er ook daadwerkelijk mensen in de zaal zijn, of je kunt de collectie bij daglicht en bij kunstlicht laten zien, een aspect dat dat veel invloed heeft op de kleuren van de collectie.
Veel musea maken gebruik van halogeen parren, deze verbruiken niet alleen veel energie maar worden erg warm en gaan snel stuk. Een led-par is daardoor snel terug verdient. Mocht men niet de hogere aanschafprijs van een goede led-par willen betalen of is de lamp slechts nodig voor een tijdelijke tentoonstelling dan kan men deze ook huren. Er is geen groot verschil tussen de huurprijs en de prijs die een halogeen-par per maand kost. Voor meer info over huren klik hier.

3  Een nieuwe led-armatuur kopen met een led-module

Dit is een nieuwe generatie led-lampen en waarschijnlijk de lichtbron van de toekomst. Voor deze lamp geldt grotendeels hetzelfde als de led-armatuur met geïntegreerde led. Het grote verschil zit erin dat de led makkelijk vervangbaar is. Mocht je in de toekomst een nieuwe led in de armatuur willen, in plaats van een warm witte een rgb gekleurde led dan is dit in een handomdraai gebeurd. Met dit armatuur kun je iedere lamp op maat uitrusten met de led en de lens die voor die specifieke plek nodig is, terwijl de armatuur er precies hetzelfde uit blijft zien en op dezelfde manier wordt aangestuurd. Iedere fabrikant heeft op dit moment helaas zijn eigen module waardoor er niet tussen de verschillende modules gewisseld kan worden.